Нар өвөртөлсөн уул

     Шалдалтаа гэж.  Хүн болгон л шалдлахын дон болж дээ.  Өчигдөр зурагтаар гарсан бүсгүй сонины цэг дээр шалдан гарчаад над руу хараад байхымаа.  Би ч яадгын хараад л байсан.  Ажил дээр нэг ах хүү авчиж гуйж байгаад үзсэн чинь янз бүрийн байдлаар шалдалж нүцгэлжээ.  Сайхан л биетэй төржээ.  Лав л шалдан зурагны ачаар тэр сэтгүүл нилээд борлогдсон байх.  Эмоушны тоглолтын зургыг харахад шалдан шахуу хүүхнүүд харагдана лээ.  Одоо ч ер нь тэгээд шалдангүй сэтгүүл сонин хэвлэл биш, сексгүй кино давсгүй хоолтой адил болж дээ. Удахгүй шалдангүй тоглолт тоглолт биш болох байх.  Мань мэт шиг дөжирсө...

Би чамайг харахаас айж байна
Нүдэнд минь нүлимс дүүрээд ирэх вий
Нууц алдаж царай минь улайх вий
Цээжин дотор зүрх оволзохыг мэдчих вий
Чичирсэн хоолой сэтгэлийг бас илчлэх вий
Омголон бардам харц минь дальдрах вий
Охин миний сэтгэлийг уншчих вий
Би чамайг харахаас айж байна
Би чамайг харахаар яарч байна
Харц чинь намайг урьдын адил ээрэх вий
Хайртай шүү гээд гуйх вий
Хүлээсэн шүү гээд учирлах вий
Хөөрхөн шүү гээд өхөөрдөх вий
Зүрх чинь адилхан догдлох вий
Заяаны ханиа гээд мэдэх вий
Би чамайг харахаар яарч байна

               1994  П.  Надалаа

...

    
     Mongoliin bagsh nariin 45 dahi udriin bayriin gal haluun mendiig niit bagsh nartaa hurgeye.


Ерийн малчны хотноос
Ертөнцийн дэвжээнд гаргасан
Ерхөг найгасан талаас
Есөн гаригт хүргэсэн
Багш та, хүүхэд шуугисан их өргөөний эзэн юм.
Багш та, хүсэл долгилсон ирээдүйн замын эх юм.

Эрт урьдын цагт Хулан нэртэй үзэсгэлэн төгөлдөр гүнж эх дэлхийн зүрхэн тушаа Монгол хэмээх нэгэн овог аймагт амьдран суудаг байжээ. Тэр гүнжийн үзэсгэлэн төгөлдөр үгээр хэлж,
үзгээр бичишгүй бөгөөд найрсаг байдал ухаалаг зан хоёроор ард түмэндээ болоод хөрш
зэргэлдээх овог аймгуудад нэгэнт нэр нь түгсэн тийм л гүнж байв гэнэ.




...

l ХҮНИЙ ҮҮСЭЛ ХӨГЖИЛ
2008 оны 09-р сарын 17 Нийтэлсэн Udval
АНУ-ын “Сайенс дайжест” сэтгүүл ирээдүйн зуунд ороход тайлагдаагүй үлдэж буй 20 гол асуудлыг жагсаан бичжээ.Үүнд: 1.Амьдрал хэрхэн үүссэн бэ 2.Мич яаж хүн болсон бэ 3.Хүн яаж оюун ухаант амьтан болов 4.Уураг тархи яаж ажилладаг вэ 5.Өндгөн эс хэрхэн нарийн нийлмэл бие махбодь болдог вэ гэсэн хүнтэй холбоотой асуудлууд голлох байр эзэлжээ.Мөн бидний аж төрж буй дэлхий хэзээ хэрхэн үүсэв? гэсэн асуудал хүний үүсэл хөгжилтэй салшгүй холбоотой. Хүн төрөлнтөн өөрсдийн гарал үүслийг сонирхон судалж янз бүрээр тайлбарласаар ирсэн боловч бүрэн...

Хорвоо ерөнцийн гарвал үүслийг хоёр байдлаар авч үздэг нөхдийн тухай нийгмийн ухааны хичээлд бүүр арван жилд үзэж байсан минь бүдэг бадаг... Ямар ч гэсэн нэг хэсэг философичид нь материалистууд нөгөө хэсэг нь реалистууд хэмээн хоёр хуваагдан оршмой гээд л эхэлдэг. Реалистууд нь нөгөөдүүлээ "гэнэн материалистууд" гээд нэрлэчихсэн гэж байгаа бас.
Би реалист:Би реалист байх. Бодит зүйлтэй харьцаж, мэдэрч, аз жаргалыг амталж бас уурлаж инээж бухимдаж, бодит харсан зүйлээ л зүүдэлж, өнөөдөртөө амьдардаг. Хөгшрөөд ирэхийн цагт хүчин буурай болж тахил тэргүүтэн шүтэж, арц ногоо уугиулж, шавар баримал ...

Алдвал ч алдаг ээ, миний гал халуун нас
Ахиад би ямар залуу явах биш дээ
Хорин тав хүрчихлээ гэж
Гомдоллохоо болъё
Хор шар атаа хорслын цаана
Насаа нууж явъя
Дураараа л гэлцдэгсэн, идэр залуу насыг минь
Дурсамжаас өөр юу үлдэх юм бэ?
Задгай гэзэг эрх чөлөөнөөс минь
Юундаа бишүүрхээв
Замын уртад үүнээс өөр
Хань болсон нь үгүй ээ
Оо энгэсгээр гоёхын хэрэг байгаагүй
Одоо бол харин гоочлохын хэрэг байхгүй
Ай миний гал халуун нас
Ганцаар өнгөрөөсөн мөч болгоны төлөө
Гараан дэрлэж хоносон шөнө болгоны төлөө
Дундуур үлдсэн хундага болгоны төлөө
Дурлалаас нь татгалзсан хөвгүүдийн төлөө
Чиний өмнө, би буруутай
...

https://legion.blogmn.net/
Хар зам
Латерали улсад 4 том хот байдаг гэж бод. Тэдгээрийг A B C D хэмээн нэрлэе. Тэдгээр хотууд хоорондоо квадрат үүсгэн байрлах бөгөөд талуудын урт 10 км. Улсынхаа дэд бүтцийг хөгжүүлэхийн тулд 4 том хотынхоо дунд зам тавихаар болж архитекторчууд хамгийн шилдэг гэх 3 хувилбар зохиож шалгаруулжээ. (жич: тавигдах шаардлага- дөрвөн хотыг дөрвүүлэнг холбохын сацуу хамгийн боломжит богино байх ёстой.) Нэгдүгээр хувилбарын замын нийт урт 40км, хоёрдугаар хувилбарын урт 30 км, харин гуравдугаар хувилбарын урт 28.3 км. Гурав дахь хувилбар хамгийн бага зардал гаргана...